Leestekens: 4 fouten die jij niet meer maakt

4 leestekenfouten die jij niet meer maakt

 

Een goed gebruik van leestekens is belangrijk. Leestekens zijn namelijk bedoeld om je lezers een handje te helpen. Leestekens zorgen ervoor dat zinnen en woorden gelezen worden zoals jij die als schrijver bedoelt. Denk even aan een afbreekteken. Wanneer een woord niet in zijn geheel aan het einde van zin past, gebruik je een afbreekteken. Staat dat teken er niet, dan denkt de lezer dat die 2 verschillende woorden moet lezen. Dat kan leiden tot misverstanden.

Wanneer je de leestekens niet goed gebruikt, kan er dus verwarring ontstaan bij je lezer. Die verwarring laat onbedoeld en onbewust een indruk over jou als schrijver achter. Wanneer jij een, komma op een verkeerde plek zet, dan gebeurt er iets bij je lezer. Namelijk dat wat je net waarschijnlijk voelde toen je voorgaande zin las.Je begreep even de zin niet goed. Natuurlijk staat daar bewust de komma verkeerd, puur om je te laten voelen wat ik bedoelde.

Gelukkig gebruiken de meeste schrijvende ondernemers de leestekens goed. Superfijn!
Maar een aantal leestekenvergissingen kom ik wel regelmatig tegen Ik neem er in dit blog 4 met je door, zodat jij die vergissingen in ieder geval niet (meer) maakt.

1. Veelvuldig gebruik van uitroeptekens

Een van de mooiste leestekenvergissingen vind ik dit. Ik zie het veel: teksten vol met uitroeptekens. Waarom ik dat mooi vind? Omdat het iets zegt over de ondernemer die ze gebruikt. Die is super gemotiveerd en gedreven om de lezers echt iets duidelijk te maken! Die lezers moeten iets doen! Echt waar! Geloof me nou!
Maar als je dit doet, sta je in werkelijkheid tegen de lezers te schreeuwen, zin na zin. En dat vindt niemand fijn. Dus als je een tekst hebt geschreven, let dan goed op de hoeveelheid uitroeptekens die je tekst rijk is. Haal ze weg. Less is more geldt hier ook.

2. “Allemaal dubbele aanhalingstekens”

Wanneer je een bepaald woord benadrukt, of een ‘ik bedoel maar’-woord wil weergeven, dan gebruik je enkele aanhalingstekens. Dubbele aanhalingstekens gebruik je alleen wanneer je uitspraken citeert. Het gaat dan dus over wat wordt gezegd. “Ah, fijne tip!” zei Suus. Ik zie vaak veel dubbele aanhalingstekens, waardoor er snel druk uit kan zien. Veel lezers vinden dat niet fijn.

3. Geen hoofdletter na een dubbele punt

Er wordt vaak gedacht dat er achter een dubbele punt een hoofdletter komt. Dat is niet het geval. Na een eindezinspunt komt een hoofdletter, omdat er dan een nieuwe zin begint. Achter een dubbele punt loopt de zin altijd door. (Meteen een gouden tip als je een opsomming in je tekst hebt; álle losse onderdelen van de opsomming moet je apart met de inleidende zin door kunnen lezen alsof het één zin is.)

4. Haakjes (openen en sluiten) en de eindezinspunt

Soms schrijf je iets tussen haakjes. Bijvoorbeeld als je iets wil toevoegen wat de lezer toch ook moet weten. Wanneer je een volledige zin tussen haakjes zet, dan krijgt het eerste woord na het haakje openen een hoofdletter en komt er achter het laatste woord een eindezinspunt. Daarna volgt het haakje sluiten pas. (Zo bedoel ik dus.)
Wanneer je de haakjes in een zin gebruikt (zoals ik nu), dan heb je niets met een hoofdletter of punt te maken. Dat is dus wanneer je de haakjes middenin een zin gebruikt. Je kunt ook iets aan het einde van de zin willen toevoegen, dat je tussen haakjes zet. Dan komt de eindezinspunt buiten de haakjes te staan. Want wat je toevoegt, hoort helemaal bij de zin (zoals ik hier laat zien).

Fijn om te weten: de Schrijfwijzer van Jan Renkema legt al het leestekengebruik ook heel helder uit. Ik tip dit boek altijd aan mijn cursisten en masterclass-deelnemers om als naslagwerk in huis te hebben. Ook online kun je er veel in opzoeken.

Check na het schrijven je tekst in ieder geval even op deze 4 vergissingen, zodat je tekst er sowieso  netjes uitziet. Want dat is wat een goed leestekengebruik zeker ook doet: op een onbewust niveau geeft het aan de lezer aan dat de tekst goed verzorgd is. En ook dat telt bij tekst: het ook wil ook wat.

Heel veel schrijfsucces, Marianne

Meer lezen over spelling? Ik heb 3 mooie blogs voor je om te lezen (en te gebruiken):
Met een d of dt, of gewoon een t?
10 tips om je blog op fouten te checken voor je die online zet
Taalhulpmiddelen

En wat als je dyslexie hebt, hoe dan? Ook hier is een mooi blog over geschreven, en wel door een klant van mij die hiermee te maken heeft én succesvol blogt. Benieuwd? Lees: Irene Moors

4 Reacties

  1. Jorna

    Helder!
    Dat met die haakjes is nog wel een dingetje… Omdat ik nogal vaak daarin hele epistels schrijf (en dan soms zelfs met nog extra haakjes erin (zoals dit)). En dan ook nog wel eens meer dan 1 zin tussen haakjes zet.
    Beetje zoals mijn brein werkt zeg maar. Met niet alleen een rode draad, ook een blauwe, gele, roze, zwarte. Tot een multikleurensjaal.

    Antwoord
    • Tekstgericht, Marianne Canters

      Jazeker, dat is ook logisch, je schrijven komt er ook uit via je brein. Straks bij het nalezen kun je dit gaan toepassen. En bedenk dan meteen wat de reden is dat je iets tussen haakjes zet. Is het minder belangrijk om er een gewone zin van te maken? Ik denk het niet. Dus waarom geen gewone zin, in plaats van tussen haakjes (als je dit zoveel doet, bedoel ik dan …)?
      Succes, Marianne

      Antwoord
  2. Ruby

    Súper fijn wat je schrijft
    Ik doe … euh vanaf nu ‘deed’ ze allemaal hahaha ..
    Dank je wel nu toch maar eens in de pen (her) klimmen.
    Ik had dit even nodig

    Dank je wel

    Antwoord
    • Tekstgericht, Marianne Canters

      Dat doe maar eens Ruby, schrijven! We kunnen niet wachten op wat jij ons allemaal ook nog op papier te vertellen hebt.
      En dat beletselteken … die zijn er ook al minder zag ik.
      Goed bezig 🙂 Liefs, Marianne

      Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

marianne canters coach online ondernemen geldrop-min

Inspiratie op Facebook?

Categorieën

Delen met:

Gratis e-book om je creativiteit te boosten

gratis e-book marianne canters schrijfcoach blogexpert

gratis: mariannes mail

Elke week geprikkeld worden met inzichten die jou als schrijver en ondernemer helpen groeien? Dat kan.
Je hoeft je alleen maar even aan te melden:

Adres

Waleweinlaan 4
5665 CK Geldrop

Contact

Mobiel: 06-42515104
marianne@tekstgericht.nl

Jouw privacy is goed geregeld: 

Privacybeleid

 

Voor meer inspiratie volg je mij op: